Journal of Torbat Heydariyeh University of Medical Sciences

fa اثربخشی درمان مبتنی بر تعهد و پذیرش بر ارتباط والد کودک و کیفیت زندگی در مادران کودکان دچار سرطان Effectiveness of acceptance and commitment-based therapy on the parent–child relationship and quality of life in mothers of children with cancer عمومى General پژوهشي Research <div style="text-align: justify;">زمینه و هدف: مادران دارای کودک سرطانی از مشکلات روان‌شناختی متعددی رنج می‌برند. این پژوهش با هدف بررسی اثربخشی درمان مبتنی بر تعهد و پذیرش بر ارتباط والد-کودک و کیفیت زندگی در مادران کودکان دچار سرطان انجام شد. روش ها: این پژوهش از نوع نیمه آزمایشی با طرح پیش‌آزمون و پس‌آزمون، بر روی 30 نفر از مادران دارای فرزند مبتلا به سرطان مراجعه‌کننده به بیمارستان دکتر شیخ مشهد در سال 1401 انجام شد. افراد به روش نمونه گیری هدفمند انتخاب و به‌صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل (هر گروه 15 نفر) قرار گرفتند. گروه آزمایش تحت درمان مبتنی بر تعهد و پذیرش قرار گرفت و گروه کنترل هیچ‌گونه درمانی را دریافت نکردند. ابزار جمع آوری داده ها شامل مقیاس رابطه والد- کودک پیانتا (1992) و پرسشنامه کیفیت زندگی سازمان بهداشت جهانی (1996) بود. داده‌های جمع آوری شده با روش تحلیل کواریانس و با استفاده از نرم افزار 21 SPSS تحلیل گردید. نتایج: یافته ها نشان داد که درمان مبتنی بر تعهد و پذیرش بر کیفیت ارتباط والد-کودک (0/05, P<  161/24 F=) و افزایش کیفیت زندگی در مادران کودکان دچار سرطان مؤثر است (0/05, P<  54/39 F=). همچنین، بین نمرات پس آزمون و پیگیری گروه آزمایش تفاوت معناداری وجود نداشت (0/05<P)؛ که نشان دهنده تأثیر ماندگاری مداخله آموزشی بر روی ارتباط والد-کودک و کیفیت زندگی مادران کودکان مبتلا به سرطان می باشد. نتیجه گیری: با توجه به اینکه مداخله درمان مبتنی بر تعهد و پذیرش بر بهبود ارتباط والد-کودک و کیفیت زندگی مادران کودکان دچار سرطان تأثیر دارد، استفاده از این روش درمانی جهت کاهش مشکلات روان شناختی مادران کودکان مبتلا به بیماری‌های مزمن توصیه می گردد.</div> <div style="text-align: justify;">Background & Aim: Mothers of children with cancer often experience various psychological problems. This study aimed to examine the effectiveness of acceptance and commitment-based therapy (ACT) on the parent–child relationship and quality of life in mothers of children with cancer. Methods: This semi-experimental study employed a pretest–posttest design. The participants were 30 mothers of children with cancer who were referred to Dr. Sheikh Hospital in Mashhad in 2021. Participants were selected through purposive sampling and randomly assigned to experimental and control groups (15 participants in each group). The experimental group received acceptance and commitment-based therapy, while the control group did not receive any intervention. Data were collected using Pianta’s Parent–Child Relationship Scale (1992) and the WHO Quality of Life Questionnaire (1996). Data were analyzed using analysis of covariance (ANCOVA) with SPSS version 26. Results: Findings showed that acceptance and commitment-based therapy significantly improved the parent-child relationship (F = 161.24, p < 0.05) and increased the quality of life of mothers of children with cancer (F = 54.39, p < 0.05). Moreover, there was no significant difference between posttest and follow-up scores in the experimental group (p > 0.05), indicating the persistence of the intervention’s effects on the parent-child relationship and quality of life. Conclusion: Given that acceptance and commitment-based therapy improved the parent-child relationship and quality of life among mothers of children with cancer, it is recommended that this therapeutic method be used to help reduce the psychological problems of this group.</div> ارتباط والد-کودک, کیفیت زندگی, درمان مبتنی بر تعهد و پذیرش Child-parent relationship, Life quality, Acceptance and commitment therapy 1 14 http://jms.thums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1836-1&slc_lang=fa&sid=1 seyede Narges Golestan سیده نرگس گلستان snargesgolestan@gmail.com 100319475328460015661 100319475328460015661 No Department of Psychology, ToJ.C., Islamic Azad University, Torbat Jam, Iran گروه روانشناسی، واحد تربت‌جام، دانشگاه آزاد اسلامی، تربت‌جام، ایران Alireza Rajaei علیرضا رجایی rajaei.46@iautj.ac.ir 100319475328460015662 100319475328460015662 Yes Department of Psychology, ToJ.C., Islamic Azad University, Torbat Jam, Iran گروه روانشناسی، واحد تربت‌جام، دانشگاه آزاد اسلامی، تربت‌جام، ایران Hamid Farhangi حمید فرهنگی farhangih@iautj.ac.ir 100319475328460015663 100319475328460015663 No Department of Pediatrics, School of Medicine, Mashhad University of Medical Sciences, Mashhad, Iran گروه کودکان، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران Mohammad Hossein Bayazi محمدحسین بیاضی bayazi.123@mail.com 100319475328460015664 100319475328460015664 No Department of Psychology, ToJ.C., Islamic Azad University, Torbat Jam, Iran گروه روانشناسی، واحد تربت‌جام، دانشگاه آزاد اسلامی، تربت‌جام، ایران